ân sư
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Người thầy dạy học: Chỉ người đã truyền thụ kiến thức, dạy dỗ mình. Đây là cách gọi thể hiện lòng biết ơn và sự kính trọng sâu sắc.
- Người làm ơn, có ơn với mình: Chỉ người đã giúp đỡ, tạo điều kiện hoặc cứu giúp mình trong lúc khó khăn, hoạn nạn.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Ông ấy là ân sư của tôi, người đã dạy tôi những bài học đầu tiên về chữ nghĩa. (Ông ấy là thầy dạy học của tôi, người đã dạy tôi những bài học đầu tiên về chữ nghĩa.)
- Vị ân sư ấy không chỉ dạy chữ mà còn dạy cách làm người. (Vị thầy ấy không chỉ dạy chữ mà còn dạy cách làm người.)
- Người đã cứu mạng tôi trong trận lũ chính là ân sư của đời tôi. (Người đã cứu mạng tôi trong trận lũ chính là người có ơn lớn với đời tôi.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Kính trọng ân sư": thể hiện thái độ tôn kính, biết ơn đối với người thầy hoặc người có ơn.
- Truyền thống "tôn sư trọng đạo" dạy chúng ta phải luôn kính trọng ân sư.
- "Ân sư như phụ mẫu": coi thầy dạy học (ân sư) quan trọng và có công ơn như cha mẹ.
- Câu nói "nhất tự vi sư, bán tự vi sư" thể hiện tinh thần "ân sư như phụ mẫu".
Biến thể và từ gần giống
- Ân nhân (danh từ): người làm ơn, người cứu giúp mình. (Từ này nhấn mạnh vào ơn cứu giúp hơn là ơn dạy dỗ).
- Ông ta là ân nhân đã giúp gia đình tôi vượt qua cơn hoạn nạn.
- Sư phụ (danh từ): thầy dạy (thường dùng trong võ thuật, nghề nghiệp hoặc với sắc thái kính trọng).
- Anh ấy theo học võ cùng một vị sư phụ nổi tiếng.
- Giáo sư (danh từ): thầy dạy học ở bậc cao (chức danh trong học thuật).
- Giáo sư ấy là một nhà nghiên cứu uyên bác.
Từ đồng nghĩa
- Thầy giáo: người dạy học (cách gọi phổ thông, ít hàm chứa sắc thái biết ơn sâu sắc như "ân sư").
- Người có ơn: người đã giúp đỡ, làm ơn cho mình.
Thành ngữ liên quan
- "Một chữ cũng là thầy, nửa chữ cũng là thầy" (Nhất tự vi sư, bán tự vi sư): Nhấn mạnh công ơn dạy dỗ của người thầy, dù chỉ dạy một chữ hay nửa chữ cũng phải ghi nhớ.
- Theo đạo lý "nhất tự vi sư", ông cụ dạy tôi vài nét chữ ngày xưa cũng là ân sư của tôi.
- "Uống nước nhớ nguồn": Nhớ ơn những người đã giúp đỡ, tạo điều kiện cho mình (có thể áp dụng cho ân sư).
- Đạo lý "uống nước nhớ nguồn" dạy ta phải luôn nhớ ơn các bậc ân sư.
- thầy học, hoặc người làm ơn